Những đầu bếp tài ba hậu cần cho tuyển Na Uy tại World Cup

Đội ngũ đầu bếp và chuyên gia dinh dưỡng của tuyển Na Uy đóng vai trò không thể xem nhẹ trong thành tích của đội bóng tại kỳ World Cup gần đây. Trên tầng hai của khách sạn The Westin Copley Place ở Boston, ba vị đầu bếp chính đang tích cực chuẩn bị các bữa ăn cho buổi tập trước cuộc đối đầu với Brazil ở vòng knockout. Tính đến thời điểm này, đội đã hội quân được 39 ngày và mỗi ngày cần phục vụ bốn bữa cho 61 thành viên. Con số này tăng lên gần 70 khi lãnh đạo hiệp hội bóng đá và các viên chức đến thăm.

Nếu Na Uy tiếp tục tiến sâu đến chung kết vào ngày 19/7, chiến dịch này sẽ kéo dài 54 ngày với tổng cộng 216 bữa ăn phải chuẩn bị. Với một đội hình có Erling Haaland trong đó, công việc nấu nướng không đơn thuần là đảm bảo số lượng đủ ăn mà còn là nhiên liệu cho toàn bộ nỗ lực cạnh tranh.

Để đảm bảo chất lượng thực phẩm, tuyển Na Uy đã mang theo một lượng lớn nguyên liệu từ quê nhà. Trưởng bếp Aron Espeland tiết lộ rằng họ đã vận chuyển 300 kg cá hồi Bắc Cực, cá bơn và cá trout từ Na Uy, cùng với 100 kg phô mai các loại, trong đó có 80 kg phô mai nâu đặc trưng. Khi bước vào vòng loại trực tiếp, một lô hàng cá tươi sẽ được gửi bổ sung.

Thực phẩm còn lại sẽ được vận chuyển cùng đội từ căn cứ ban đầu ở Bắc Carolina để bay bốn tiếng đến Dallas. Các tủ lạnh chuyên dụng được đưa lên máy bay nhằm giữ cá và thịt ở nhiệt độ từ âm 4 đến âm 15 độ C. Đối với tuyển Na Uy, nguyên liệu tươi từ quê hương là một thành phần then chốt của kế hoạch dinh dưỡng.

Cá hồi Na Uy được biết đến như một sản phẩm cao cấp trên thế giới. Bộ phận hậu cần của đội tuyển đã dành nhiều tháng để bảo đảm nguồn cung cá tươi tại Mỹ. Với vị trí xuất khẩu hải sản lớn thứ hai toàn cầu và đóng góp khoảng 10% vào nền kinh tế quốc gia, Na Uy không gặp quá nhiều khó khăn trong việc đáp ứng nhu cầu cá tươi của các cầu thủ.

Espeland nhấn mạnh rằng điều quan trọng nhất là đảm bảo thực phẩm đến đúng theo yêu cầu cụ thể. Với ông, khả năng nấu những loại hải sản tươi, quen thuộc và chất lượng cao là nền tảng quan trọng, bởi vì các cầu thủ ngày nay ưa chuộng thực phẩm nguyên chất và rất chú ý đến nguồn gốc của những gì họ tiêu thụ.

Ba người chịu trách nhiệm chính về khâu ăn uống của tuyển Na Uy là Espeland, Eirik Tufte và Christian Karlsson. Espeland từng giành huy chương vàng cho Na Uy trong Global Young Chefs Challenge 2022, trong khi Tufte có nền tảng từ các nhà hàng hạng Michelin nổi tiếng ở Na Uy. Karlsson có quá trình dài nhất, đã phục vụ đội tuyển từ mùa thu năm 1998, chỉ lỡ World Cup cùng năm đó vài tháng. Anh đến từ Phần Lan năm 1996 với dự định ở lại sáu tháng nhưng cuối cùng gắn bó suốt đời với bóng đá Na Uy.

Karlsson không ngờ rằng mình phải chờ lâu đến vậy mới được nấu ăn tại một kỳ World Cup. Anh đã chứng kiến sự thay đổi sâu sắc trong nhận thức của bóng đá về dinh dưỡng cũng như cách các cầu thủ tiếp cận vấn đề ăn uống. Trước đây, nhiều người chỉ cần burger hoặc pizza là thỏa mãn. Bây giờ, họ hiểu rằng cơ thể như một công cụ làm việc cần được chăm sóc cẩn thận.

Fredrik Aursnes của Benfica là một trong những cầu thủ có sự quan tâm kỹ lưỡng đến việc cung cấp năng lượng. Theo Tufte, Aursnes thường biết khá rõ nhu cầu của chính mình và chỉ hỏi đầu bếp để xác nhận. Tiền vệ Patrick Berg cũng đặc biệt lưu ý về chọn lựa thức ăn và thành phần dinh dưỡng. Anh duy trì một chế độ khá kỳ cử, tránh gluten và lactose vì nhận thấy cơ thể hoạt động tốt hơn khi không tiêu thụ những chất này.

Về phía Haaland, ai ai cũng biết anh ta có niềm đam mê với thức ăn. Kênh YouTube của tiền đạo Man City đã cho thấy chế độ ăn khoảng 6.000 calo mỗi ngày, những buổi nướng thịt dưới mưa ở sân nhà, các chuyến thăm lò mổ địa phương để mua thịt, sườn, phi lê, tim bò và gan bò. Haaland cũng có sở thích với những thực phẩm ít phổ biến hơn như mật ong thô và sữa tươi chưa tiệt trùng. Tuy nhiên, tại Mỹ, sữa tươi chưa tiệt trùng không được phép sử dụng do quy định vi khuẩn. Vì vậy, đội tuyển sử dụng sữa không lactose thay thế.

Bạn gái của Haaland, Isabel Haugseng Johansen, từng nói đùa trong một video rằng điều duy nhất bạn trai suy nghĩ là bữa ăn tiếp theo. Karlsson xác nhận Haaland thực sự có niềm đam mê với ăn uống và cần một lượng năng lượng lớn để hoạt động trên sân. Haaland cùng một số đồng đội đặc biệt thích cách mà các đầu bếp của đội tuyển chuẩn bị thức ăn, không cần phức tạp, và họ thậm chí yêu cầu công thức.

Karlsson biết Haaland kể từ thời tiền đạo này còn thi đấu ở các đội trẻ Na Uy. Espeland lại có mối liên hệ sâu hơn: cả hai đều quê gốc từ Bryne, một thị trấn ở tây nam Na Uy. Espeland lớn hơn Haaland bốn tuổi và cũng từng chơi bóng cho các đội trẻ Bryne. Với dân số chỉ khoảng 15.000 người, hai người thường xuyên gặp gỡ. Espeland tự thừa nhận mình không phải là cầu thủ tài ba và không thể tưởng tượng rằng một ngày ông sẽ nấu ăn cho Haaland.

Thường xuyên, bữa trưa của Haaland và các đồng đội tại tuyển Na Uy bao gồm cá hồi với sốt ponzu, xoài, đậu fava, bơ, vừng, mayo cay, hành lá và cơm trắng. Đây là nguồn năng lượng chuẩn bị cho buổi tập chiều.

Các đầu bếp làm việc chặt chẽ với bộ phận y tế và thể lực để bảo đảm mỗi bữa ăn có sự cân bằng thích hợp. Mỗi suất ăn cần có protein chất lượng cao để hỗ trợ phục hồi cơ bắp, carbohydrate để cung cấp năng lượng, cùng omega-3, vitamin D, canxi, sắt và magiê. Rau và trái cây cung cấp vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa. Theo Espeland, mục tiêu không phải theo dõi từng dưỡng chất đơn lẻ mà là tạo ra những bữa ăn cân bằng toàn diện giúp cầu thủ cạnh tranh và phục hồi hiệu quả.

Thời gian ăn cũng được lên kế hoạch chi tiết. Cầu thủ ăn trước buổi tập hoặc trận đấu sẽ khác với sau trận khi trọng tâm chuyển sang phục hồi. Ở trận thứ hai đối đầu với Senegal, một số cầu thủ Na Uy gặp tình trạng co cơ. Huấn luyện viên Stale Solbakken cùng bộ phận y tế sau đó thực hiện xét nghiệm nước tiểu để kiểm tra mức độ cấp nước. Trong điều kiện thi đấu và tập luyện dưới nắng nóng, cấp nước trở thành ưu tiên cao. Bộ phận bếp cũng tăng lượng muối trong thức ăn để khuyến khích cầu thủ uống nhiều nước hơn bình thường.

Mặc dù cam kết với dinh dưỡng khoa học, Na Uy vẫn quy định một bữa xả lỏng hay còn gọi là ngày vi phạm chế độ mỗi tuần. Kể từ khi giải bắt đầu, các lựa chọn bao gồm taco, pizza và burger. Tuy nhiên, tất cả những món này hoàn toàn do đầu bếp của đội tuyển chuẩn bị và giám sát.

Ngoài ra, FIFA cũng cung cấp những bữa ăn trong phòng thay đồ sau mỗi trận. Theo cách nói một cách khéo léo của bộ phận bếp Na Uy, dinh dưỡng không phải là yếu tố được coi trọng nhất của những suất ăn này. Espeland cho rằng cầu thủ cần những khoảng thời gian để thưởng thức các loại thức ăn khác, vì ăn cùng một kiểu mỗi ngày sẽ khiến họ mau chán.

Trước kỳ World Cup, các đầu bếp đã hỏi ý kiến nhóm đội trưởng để hiểu rõ nhu cầu của các cầu thủ. Họ nhận thức rằng có thể phải ở trong chiến dịch rất lâu, do đó thức ăn không chỉ cần đủ chất dinh dưỡng mà còn phải khiến cầu thủ thực sự muốn ăn. Espeland cho biết họ cố gắng nấu nướng với sự tỉ mỉ hơn, dựa vào kinh nghiệm lâu năm của Karlsson.

Một bài học quan trọng từ kinh nghiệm của Karlsson là phần lớn cầu thủ Na Uy hiện nay thi đấu và sinh sống ở nước ngoài, nhiều người rời quê từ tuổi rất trẻ. Vì vậy, mỗi lần quay trở lại đội tuyển giống như trở về nhà. Những món ăn gợi nhớ tuổi thơ, kiểu như những gì bà của họ từng nấu, mang giá trị tinh thần lớn.

Đó chính là lý do Na Uy mang theo cả khuôn nướng bánh waffle riêng, rồi tự chế biến phô mai nâu để ăn kèm. Họ chuẩn bị mứt mâm xôi, mứt dâu, sốt cà chua, được xem như phiên bản Nutella độc quyền của Na Uy. Đội bếp cũng sản xuất sốt nâu và cá nướng. Nhưng bớn mang đến cảm giác gia đình mạnh mẽ nhất có lẽ là cháo yến mạch mang chữ ký của Karlsson. Cháo được ninh trong sữa suốt một giờ đồng hồ, rồi thưởng thức kèm chuối, hạt, quả mọng, mật ong, quế và đường. Đây là yêu thích của các cầu thủ Na Uy và trở thành bữa sáng tiêu chuẩn.

Một điều không thể thỏa hiệp với cầu thủ hiện đại là cà phê ngon. Do đó, đội bếp mang theo hạt cà phê riêng và xay mỗi buổi sáng. Họ vận chuyển bốn thiết bị: hai máy espresso và hai máy pha lọc. Hậu vệ phải Julian Ryerson thậm chí mang theo máy pha cà phê riêng của mình.

Ăn cùng nhau bốn lần mỗi ngày có thể trở thành gánh nặng, nên đội bếp tìm cách biến phòng ăn thành không gian thoải mái. Họ không phục vụ những đĩa ăn được chia sẵn cho từng người vì cách đó quá cứng nhắc. Thay vào đó, hai bàn tiệc dài được sắp xếp để khuyến khích sự trò chuyện: một cho cầu thủ, một cho ban huấn luyện và nhân viên. Những quầy tự chọn đặt đủ các lựa chọn, thường có hai loại cá, hai loại thịt, cơm, mì, ba loại rau, khoai tây và quầy salad.

Espeland mong muốn bữa ăn là thời điểm cầu thủ để điện thoại xuống và nói chuyện với nhau. Khi tự lấy thức ăn và thêm phần, các đầu bếp cũng có dịp trò chuyện và nghe những phản hồi. Với họ, nếu một chiếc bánh waffle với phô mai có thể giúp cầu thủ thư giãn giữa áp lực World Cup, đó cũng là một thành công đáng kể.

Để có nguyên liệu tốt nhất, ba đầu bếp tìm kiếm những cửa hàng thịt và tiệm bánh uy tín ở từng địa điểm, mua thịt tươi và bánh mì mỗi ngày. Họ chuẩn bị bốn loại bánh mì men chua khác nhau. Na Uy đóng quân tại Greensboro nhưng thi đấu ở Boston và New Jersey, do đó đội bếp phải làm việc trong nhiều bếp khác nhau suốt hành trình.

Ở khách sạn tại Boston, họ sử dụng chung bếp phục vụ 700 phòng. Sự hợp tác diễn ra trơn tru, dù đội bếp phải thích ứng với không ít thách thức thực tiễn. Chẳng hạn, Na Uy thế chỗ tuyển Scotland tại khách sạn, và đầu bếp nơi đây quen nướng cá chín kỹ theo khẩu vị châu Âu. Espeland giải thích khi cá hồi được nướng mà thịt chuyển trắng, lúc đó protein đã rò rỉ ra. Với cá hồi, họ muốn giữ độ ẩm bên trong, thường ở khoảng 40 độ C tại tâm miếng cá.

Mỗi ngày, các đầu bếp Na Uy bắt đầu chuẩn bị từ 7h sáng. Vào ngày thi đấu, bữa ăn đầu tiên diễn ra khoảng 5 tiếng trước giờ bóng lăn, suất cuối cùng khoảng ba tiếng trước trận, thường dành cho những cầu thủ dự bị muốn ăn muộn hơn. Trước trận, Haaland thích pasta mì, trong khi phần lớn cầu thủ muốn nạp nhiều carbohydrate. Một số chọn cháo yến mạch, số khác ăn mì ống, lasagna, nhiều bánh mì với phô mai vàng và xúc xích. Có người ăn gà hoặc cá hồi kèm spaghetti. Nói chung, thực đơn trước trận càng đơn giản càng tốt.

Vào tối Chủ nhật, đội bếp thường chuẩn bị bữa ăn truyền thống với thịt heo nướng lò phủ mật ong mù tạt kèm khoai tây gọt vỏ. Suất ăn được cả đội yêu thích nhất là cá hồi tataki kèm bơ nâu, nước tương trắng, thanh yên và mật ong. Với các đầu bếp, đó giống như một chiến thắng riêng.

Nếu cầu thủ nào sinh nhật, đội bếp làm bánh riêng phù hợp với tính cách của người đó. Họ cũng lắng nghe cầu thủ khi thiết lập thực đơn. Ai muốn ăn gì, đội bếp cố mua nguyên liệu và điều chỉnh. Sau một tháng ở cách xa nhà, sự sáng tạo trở nên cần thiết để những bữa ăn không trở nên nhàm chán.

Và nếu một ngày ba đầu bếp Na Uy thực sự cạn ý tưởng, điều đó có lẽ sẽ là tín hiệu lạc quan. Bởi khi ấy, rất có khả năng họ đã nấu lâu đủ để giúp Haaland cùng đồng đội kéo dài hành trình World Cup vượt quá những kỳ vọng ban đầu của nhiều người.