Học sinh dùng chứng chỉ IELTS quy đổi mất quyền hưởng học bổng STEM hàng tháng

Tại Ngày hội lựa chọn nguyện vọng 2026 do Báo Tuổi trẻ tổ chức vào sáng 4/7, GS. TS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Giáo dục đại học thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo, đã làm rõ vấn đề này khi một phụ huynh đặt câu hỏi.

Một phụ huynh chia sẻ rằng hạn đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT năm nay là 5/5. Trong thời gian này, nhiều học sinh quyết định lấy chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế như IELTS để quy đổi thành điểm môn Tiếng Anh, nhằm xét tuyển vào đại học theo tổ hợp A01 (Toán, Lý, Tiếng Anh).

Tổ hợp A01 được sử dụng bởi nhiều trường đại học để tuyển sinh vào các ngành khoa học nền tảng, kỹ thuật quan trọng, công nghệ chiến lược. Những nhóm ngành này được hưởng chế độ học bổng 3,7-5,5 triệu đồng mỗi tháng, theo Nghị định 179 mà Chính phủ ban hành ngày 20/5.

Tuy nhiên, Nghị định 179 quy định rõ ràng điều kiện để được xét học bổng là tổng điểm thi tốt nghiệp THPT ba môn (Toán và hai môn từ Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh) phải đạt 22,5/30 trở lên, không tính điểm ưu tiên hay điểm cộng. Thêm vào đó, thí sinh phải nằm trong 30% có điểm cao nhất trên cả nước ở nhóm ngành tương ứng.

Phụ huynh đã nêu ra lo ngại: "Nghị định được ban hành sau khi thí sinh đã đăng ký thi tốt nghiệp THPT và đã chọn không dự thi môn Tiếng Anh, thay vào đó dùng chứng chỉ IELTS để quy đổi. Vậy thí sinh này có được xét học bổng theo Nghị định 179 không?"

Ông Nguyễn Tiến Thảo giải thích rằng từ khi Bộ Giáo dục và Đào tạo trình dự thảo với Chính phủ vào cuối tháng 4 và công khai thông tin trên các phương tiện truyền thông, Bộ đã rõ ràng nêu rằng điều kiện duy nhất là dựa trên điểm thi tốt nghiệp THPT của ba môn trong tổ hợp xét tuyển.

"Mỗi trường đại học có chính sách, chủ trương và cách thức riêng đối với việc quy đổi chứng chỉ. Do đó, để xét học bổng, chúng tôi chỉ lấy điểm thi tốt nghiệp ba môn trong tổ hợp làm cơ sở, không dựa trên điểm quy đổi, không tính điểm cộng hay điểm ưu tiên", ông Thảo nhấn mạnh.

Như vậy, những thí sinh xét tuyển theo tổ hợp A01 nhưng sử dụng điểm Tiếng Anh được quy đổi từ chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế sẽ không nằm trong danh sách được xét học bổng theo Nghị định 179.

Mục tiêu tăng tỷ lệ sinh viên STEM

Hiện nay, Việt Nam có hơn 770.000 sinh viên theo học các ngành STEM, chiếm 29% tổng số sinh viên toàn quốc. Con số này thấp hơn so với các quốc gia trong khu vực và trên thế giới, chẳng hạn như Singapore với 46% và Malaysia với 50%.

Bộ Giáo dục và Đào tạo nhận thấy rằng chương trình học bổng theo Nghị định 179 sẽ là nguồn động lực quan trọng khuyến khích học sinh lựa chọn theo đuổi các ngành STEM. Thông qua chính sách này, sau 3-5 năm tới, dự kiến lực lượng nhân lực ngành STEM sẽ dồi dào hơn, chiếm tỷ lệ 35% tổng số sinh viên vào năm 2030.