Công viên Lê Thị Riêng: Tìm được 7 bộ hài cốt anh hùng liệt sĩ

Tại TP HCM, sau nhiều ngày thực hiện công tác tìm kiếm tại công viên Lê Thị Riêng, các lực lượng chức năng đã thành công trong việc thu thập 7 bộ hài cốt liệt sĩ cùng nhiều di vật có giá trị, trong đó một trường hợp đã được xác nhận danh tính.

Theo chia sẻ của Thiếu tướng Trần Chí Tâm, Phó chính ủy Quân khu 7 và Trưởng Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 7, tại buổi lễ khởi động công tác tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ sáng ngày 6/7, vào cuối tháng 6, các lực lượng chuyên môn đã tiến hành đào sâu một rãnh kích thước 3m x 3m x 10m tại khu vực gần nhà truyền thống trong công viên. Trong quá trình này, họ phát hiện những lớp đất có dấu hiệu bất thường. Sau khi thoát nước, đội tìm kiếm đã tiến hành đào bằng tay và phát hiện 5 bộ hài cốt, trong đó 3 bộ vẫn còn khá nguyên vẹn còn 2 bộ khác đã bị phân hủy nặng.

Một trong những bộ hài cốt được xác nhận là liệt sĩ Huỳnh Văn Quên nhờ vào một chiếc ví cùng những giấy tờ chứng thực. Thông qua quá trình xác minh ký hiệu đơn vị, Quân khu 7 đã xác định rằng liệt sĩ Quên là một chiến sĩ của Giải phóng quân thuộc Tiểu đoàn 1, hoạt động ở khu vực Long An.

Thiếu tướng Tâm cho hay: "Tiểu đoàn này đã từng tham gia một trận đánh quan trọng tại khu vực gần cầu Chữ Y (khoảng cách từ công viên là 6 km) vào năm 1968. Có cơ sở để khẳng định rằng chiến sĩ Quên đã hy sinh trong trận chiến này và được đưa về địa điểm này để an táng."

Đến đầu tháng 7, các lực lượng tham gia tìm kiếm tiếp tục phát hiện thêm 2 bộ hài cốt khác được bọc bằng vải bạt. Công tác xác nhận danh tính của những liệt sĩ này đang được các cơ quan chuyên môn tiến hành.

Tại hiện trường khai quật, các lực lượng chức năng đã thu thập được nhiều di vật có giá trị lịch sử như ba hộp đạn dược, những viên đạn, lược, cưa tay và một số tài liệu giấy đã phai mờ theo thời gian. Trong số những tài liệu này, có một tờ giấy được cho là một quyết định liên quan đến liệt sĩ Huỳnh Văn Quên, vẫn còn nhìn thấy được một số từ ngữ như "Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam"; "Do nhu cầu công tác... khả năng... đạo đức của cán bộ, có đề nghị của đơn vị... 962"; "Ban Chỉ huy Tiểu đoàn quyết định"; "Đồng chí Huỳnh Văn Quên"... Các tài liệu còn lại bị mất mát một phần chữ, sẽ được gửi cho các chuyên gia để giúp phục dựng.

Kế hoạch tìm kiếm hài cốt được Bộ Tư lệnh TP HCM bắt đầu triển khai từ cuối tháng 5, dựa trên thông tin được cung cấp bởi nhóm nghiên cứu thuộc kiến trúc sư Nguyễn Xuân Thắng về các vị trí có khả năng chứa hố chôn tập thể trong công viên.

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó chủ tịch UBND TP HCM và Trưởng Ban Chỉ đạo 515 TP HCM, chia sẻ rằng thành phố đã sử dụng tài liệu lịch sử, hình ảnh từ nước ngoài, ảnh vệ tinh, bản đồ quân sự, các tài liệu lưu trữ trong và ngoài nước, kết hợp với khảo sát hiện địa để từng bước xác định các khu vực nghi vấn.

Qua các phương tiện thông tin đại众, TP HCM cũng đã tìm được nhiều người chứng kiến trực tiếp việc chôn cất tập thể những chiến sĩ và đồng bào yêu nước sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968. Những lời kể của nhân chứng đã hỗ trợ công tác kiểm chứng, bổ sung thông tin và cung cấp căn cứ để xác định vị trí các rãnh mộ tập thể.

Ban Chỉ đạo 515 TP HCM và Bộ Tư lệnh Quân khu 7 đã phối hợp cùng Viện Thiết kế, Trường Đại học Bách khoa, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên thuộc Đại học Quốc gia TP HCM, Trung tâm Rà phá bom mìn và Binh chủng Công binh thực hiện khảo sát bằng radar xuyên đất, đo điện trở suất và phân tích địa vật lý.

Kết quả khảo sát phát hiện nhiều khu vực dưới lòng đất có tín hiệu khác thường, phù hợp với các tài liệu lịch sử và lời kể của nhân chứng. Theo ông Cường, thành quả này chứng minh hiệu quả của việc kết hợp giữa tài liệu lịch sử, chứng cứ từ nhân chứng và ứng dụng khoa học công nghệ trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Từ cuối tháng 6, một phần khu vực công viên đã được rào chắn để tiến hành đào thăm dò tại các vị trí đã được xác định. Công tác tìm kiếm và quy tập hài cốt liệt sĩ ở công viên Lê Thị Riêng là một phần của Chiến dịch 500 ngày đêm, diễn ra trong khoảng thời gian từ ngày 15/3/2026 đến 27/7/2027.

Chiến dịch này đặt ra các mục tiêu tham vọng bao gồm quy tập khoảng 7.000 bộ hài cốt liệt sĩ, lấy mẫu sinh phẩm từ 230.000 phần mộ không rõ danh tính và tiến hành giám định ADN khoảng 18.000 mẫu.