Làm rõ quy định xử phạt đối với thanh niên 16-18 tuổi điều khiển xe từ ngày 15/8

Nghị định 238/2026, bắt đầu áp dụng từ 15/8, thực hiện sửa đổi bổ sung đối với Nghị định 168/2024 liên quan xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông vận tải đường bộ. Theo đó, phần quy định về xử phạt nhóm tuổi từ đủ 16 tuổi cho đến dưới 18 tuổi đã được điều chỉnh lại về mặt diễn đạt.

Cụ thể, ở Nghị định 168/2024, đối tượng từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi phải chịu mức phạt tiền 400.000-600.000 đồng nếu điều khiển "xe môtô có dung tích xi-lanh từ 50 cm3 trở lên hoặc có công suất động cơ điện từ 4 kW trở lên". Khi Nghị định 238/2026 có hiệu lực, cách diễn đạt này được thay đổi thành "xe môtô và các loại xe tương tự xe môtô".

Sự thay đổi trong cách biểu đạt đã dẫn đến tình trạng nhiều người nhầm lẫn, cho rằng từ ngày 15/8 khi Nghị định 238 bước vào cuộc sống, nhóm tuổi từ đủ 16 tuổi cho đến dưới 18 tuổi sẽ bị xử lý hành chính khi điều khiển bất kỳ loại xe máy nào, thay vì chỉ giới hạn ở xe có dung tích từ 50 cm3 trở lên như trước đó.

Nhằm làm rõ tình hình này, Cục Cảnh sát giao thông đã phát biểu rằng Nghị định 238 chỉ tiến hành sửa đổi các thuật ngữ pháp luật nhằm tạo sự nhất quán với Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, mà không có sự thay đổi nào về nội dung hoặc mức độ xử phạt so với trước đây.

Theo Cục CSGT, trước đây Nghị định 168/2024 đã mô tả loại phương tiện bị xử phạt bằng cách liệt kê chi tiết các thông số kỹ thuật cụ thể, gồm xe môtô với dung tích xi-lanh từ 50 cm3 trở lên hoặc được trang bị động cơ điện công suất từ 4 kW trở lên. Tuy nhiên, Nghị định 238 đã chuyển sang sử dụng thuật ngữ chung "xe môtô và các loại xe tương tự xe môtô", điều này phù hợp hơn với hệ thống phân loại phương tiện giao thông theo quy định trong Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ. Quá trình sửa đổi cách diễn đạt này không phát sinh hoặc tạo ra các quy định xử phạt mới.

Theo nội dung Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, phương tiện xe môtô được định nghĩa là những chiếc xe máy hai hoặc ba bánh trang bị động cơ, được thiết kế để vận hành trên các đường bộ, ngoại trừ loại xe gắn máy. Ngược lại, xe gắn máy là loại phương tiện được quy định có tốc độ thiết kế tối đa 50 km/h; khi sử dụng động cơ xăng thì dung tích không vượt quá 50 cm3, còn trường hợp sử dụng động cơ điện thì công suất không vượt quá 4 kW.

Sự phân biệt này có nghĩa rằng nhóm tuổi từ đủ 16 tuổi cho đến 18 tuổi vẫn có quyền điều khiển xe gắn máy theo những quy định hiện tại, nhưng không được phép điều khiển xe môtô cũng như các loại xe tương đương với xe môtô. Trường hợp người này vi phạm quy định trên sẽ bị xử phạt tiền từ 400.000 đến 600.000 đồng. Cục CSGT cũng nhấn mạnh thêm rằng, thuật ngữ "xe máy" chỉ là một cách gọi thông dụng trong cuộc sống hàng ngày. Tuy nhiên, theo quy định pháp luật, xe môtô và xe gắn máy là hai khái niệm hoàn toàn khác biệt và được phân biệt rõ ràng.