Những chiến lược nhà xuất bản sử dụng để kích thích nhu cầu mua sách của độc giả

Theo báo cáo từ The Guardian, thành công của một cuốn sách không chỉ đến từ chất lượng nội dung. Thực tế, trước khi độc giả đưa ra quyết định cuối cùng, họ đã chịu sự tác động từ nhiều bên liên quan như nhà xuất bản, các cửa hàng bán sách, những người có sức ảnh hưởng trên mạng và các nền tảng số hóa.

Philip Gwyn Jones, chuyên gia có hơn 30 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực xuất bản, đã đặt tên cho hiện tượng này là "nghệ thuật thuyết phục".

Thiết kế bìa: Bước đầu tiên để quyết định mua

Bìa sách đóng vai trò quan trọng như một điểm khởi đầu. Nhà thiết kế Jamie Keenan tiết lộ rằng phần lớn các thiết kế bìa đều được kiểm tra với một nhóm độc giả mục tiêu và được giới thiệu đến các cửa hàng bán lẻ. Trong trường hợp những người bán lẻ không hài lòng, thiết kế có thể được điều chỉnh hoặc thay đổi hoàn toàn.

Chỉ từ phần bìa ngoài, một cuốn sách có khả năng "được bán ra" cho độc giả. Khi mua sách qua các nền tảng trực tuyến, nhà xuất bản thường ưa chuộng những thiết kế bìa dễ nhận biết ngay cả khi thu nhỏ trên màn hình: các màu sắc tươi sáng, chữ in lớn và những biểu tượng đơn giản, dễ hiểu.

Tuy nhiên, xu hướng này tạo ra một mâu thuẫn: khi tất cả các sách đều được thiết kế để nổi bật, chúng lại trở nên giống nhau đến lạ kỳ. Những cuốn tiểu thuyết trinh thám thẹn thùng có thể sử dụng cùng một bảng màu kem, viền trang trí và font chữ viết tay; những quyển sách từ Nhật Bản với chủ đề chữa lành thường xuất hiện hình ảnh mèo trên bìa, dù loài vật này có thể không có ý nghĩa gì trong câu chuyện chính.

Phần giới thiệu: Khoảnh khắc thuyết phục quan trọng

Sau khi bìa khiến độc giả muốn cầm sách lên, nội dung phần giới thiệu phía sau phải kéo dài sự quan tâm của họ. Một nhà viết quảng cáo từ một nhà xuất bản lớn chia sẻ rằng họ chỉ có khoảng vài giây để giữ chú ý của người đọc. Những đoạn giới thiệu thường dựa trên những hình mẫu quen thuộc mà độc giả đã biết, nhưng phải tạo ra cảm giác câu chuyện vừa quen vừa lạ, vừa cũ vừa mới.

Xu hướng thị trường cũng có tác động lớn đến cách sách được định hình. Khi thể loại trinh thám Bắc Âu một thời thịnh hành, các phần giới thiệu thường nhấn mạnh yếu tố tối tăm và tâm lý học. Hiện nay, với sự nổi lên của cozy crime - thể loại phá án với bầu không khí nhẹ nhàng hơn - các phần giới thiệu có xu hướng tập trung vào những yếu tố bí ẩn, những cú ngoặt bất ngờ và không khí thoải mái hơn là sự kiện tử vong.

Những nhà viết quảng cáo cũng tính toán cách người đọc tiếp cận thông tin: họ thường chú ý nhất ở phần mở đầu của mỗi đoạn, vì vậy các từ khóa và ý tưởng then chốt phải được đặt ở các vị trí này.

Lời truyền miệng số hóa: Sức mạnh của influencer

Một trong những chiến lược lâu đời nhất mà nhà xuất bản luôn trọng視 là lời truyền miệng từ độc giả. Ngày nay, các nền tảng như BookTok, YouTube, Instagram và podcast đã trở thành phiên bản kỹ thuật số hiện đại của hình thức tiếp thị này.

Lee Dibble, người giữ vị trí Giám đốc marketing kỹ thuật số tại Pan Macmillan, nhận định rằng những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội sở hữu sức mạnh lớn vì họ không chỉ có một cộng đồng theo dõi mà còn được cộng đồng đó tin cậy sâu sắc.

Jack Edwards, một nhà tạo nội dung có 1,6 triệu người theo dõi trên YouTube và 1,2 triệu trên Instagram, từng tạo ra sự chú ý đáng kể cho tác phẩm White Nights của Fyodor Dostoevsky. Trong năm 2024, cuốn sách này đã bán được hơn 100.000 bản.

Để có cơ hội hợp tác với những influencer này, nhà xuất bản thường tổ chức các buổi gặp gỡ, bữa tối được mời và các sự kiện khác từ nhiều tháng trước ngày sách chính thức ra mắt. Một số BookToker còn nhận được compensation tài chính để quảng bá các cuốn sách.

Vấn đề về độ tin cậy và ảnh hưởng của tiền bạc

Tuy nhiên, phương pháp này cũng gây ra những lo ngại về tính xác thực. Khi một influencer nhận tiền để quảng bá một cuốn sách, độc giả có quyền đặt ra câu hỏi liệu những lời khen ngợi đó có phải là quan điểm thực sự của họ hay chỉ là một bài quảng cáo được trả công.

Không có công thức đảm bảo thành công

Mặc dù có nhiều chiến lược và kỹ thuật, không có phương pháp nào có thể đảm bảo một cuốn sách sẽ trở thành bestseller. Quyết định cuối cùng vẫn nằm trong tay của độc giả.

Một cuốn sách không cần phải mới hay được quảng cáo rầm rộ, nó vẫn có khả năng trở thành bestseller nhờ vào TikTok. Vào năm 2026, nền tảng này tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong việc giúp độc giả phát hiện những tác phẩm mới và đưa nhiều cuốn sách cũ trở lại vị trí cao nhất trên bảng xếp hạng bán chạy nhất.