Năm thói quen tưởng bình thường nhưng âm thầm làm tăng huyết áp

Theo bác sĩ Amir Khan, chuyên gia y tế nổi tiếng trên các kênh truyền hình ITV của Anh, huyết áp là thông số quan trọng phản ánh tình trạng hệ tim mạch. Tăng huyết áp phát triển một cách thầm kín, là yếu tố chính gây nên đột quỵ và nhồi máu cơ tim, nhưng số đông những người mắc phải không nhận thức được vấn đề của mình. Thực tế, nhiều thói quen đời sống hằng ngày tưởng chừng vô hại lại là các tác nhân khiến huyết áp mất kiểm soát.

Áp lực tâm lý kéo dài

Khi chịu áp lực, cơ thể bật chế độ "phản ứng khẩn cấp", dẫn đến giải phóng hormone adrenaline và cortisol. Những chất này gây tăng nhịp tim và co thắt hệ thống mạch máu. Nếu tình trạng này chỉ tồn tại một vài phút, cơ thể có khả năng tự phục hồi cân bằng. Tuy nhiên, khi căng thẳng kéo dài liên miên, huyết áp sẽ bị duy trì ở mức cao, tạo thêm áp lực lên thành các mạch máu.

Tiêu thụ caffeine vượt mức

Một tách cà phê hoặc lon đồ uống bổ sung năng lượng có thể giúp con người tỉnh táo ngay lập tức, nhưng lượng caffeine cơ thể hấp thu sẽ ức chế hoạt động của những chất có tác dụng thư giãn mạch máu, dẫn đến co thắt mạch. Với những người cảm nhạy với caffeine, chỉ một ly cà phê đậm đặc cũng đủ làm chỉ số huyết áp tăng đột ngột trong một khoảng thời gian.

Rối loạn giấc ngủ và thiếu ngủ

Giấc ngủ đêm là giai đoạn cơ thể tự lành mình và tái sinh năng lượng. Khi giấc ngủ bị gián đoạn hoặc không đủ thời gian, huyết áp không thể giảm xuống mức bình thường vào ban đêm theo quỹ đạo sinh học tự nhiên, trong lúc nồng độ hormone stress vẫn giữ cao suốt ngày. Theo thời gian, tình trạng này sẽ tiến triển thành tăng huyết áp mạn tính.

Dùng thuốc thông mũi tự do

Nhiều người thường xuyên sử dụng các loại thuốc thông mũi không cần đơn thuốc để xử lý nhanh chóng cảm giác mũi bị tắc. Tuy nhiên, cách hoạt động của những thuốc này là co mạch máu ở vùng mũi để giảm sung huyết, nhưng điều này cũng làm co các mạch máu khác trong cơ thể. Bác sĩ Khan khuyên rằng những người có tiền sử cao huyết áp phải đọc kỹ hướng dẫn sử dụng trước khi dùng, và cũng cần biết rằng các loại thuốc này chưa có nhiều bằng chứng khoa học về hiệu quả lâu dài.

Đặc tính ít vận động

Thói quen ngồi làm việc hoặc nằm hít mắt vào màn hình trong nhiều giờ liên tiếp mà không hoạt động làm giảm tốc độ lưu thông máu, khiến thành mạch dần mất tính đàn hồi theo thời gian. Để cải thiện, chỉ cần dành vài khoảng thời gian ngắn trong ngày để đứng dậy đi bộ nhanh hoặc làm các bài tập giãn cơ nhẹ nhàng nhằm bảo vệ độ linh hoạt của lòng mạch và quản lý huyết áp tốt hơn.

Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), tăng huyết áp là một bệnh lý phổ biến, đặc biệt ở độ tuổi cao. Vì thường không gây ra các biểu hiện rõ ràng, tình trạng này được mô tả là "sát thủ thầm lặng". Nếu không được kiểm soát đúng cách và kịp thời, tăng huyết áp có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy nan như rối loạn tim mạch, suy chức năng tim, nhồi máu cơ tim, đột quỵ, bệnh thận mạn tính hay suy giảm trí tuệ do vấn đề về mạch máu.

Một số trường hợp huyết áp cao có thể kèm theo một số dấu hiệu nhất thời như đau đỉnh đầu, nhìn mờ hoặc cảm giác tức ngực. Dù vậy, cách duy nhất để chẩn đoán chính xác là kiểm tra huyết áp một cách thường xuyên tại các bệnh viện, phòng khám hoặc sử dụng máy đo tại nhà theo dõi.

Để điều chỉnh huyết áp về mức an toàn, các chuyên gia gợi ý duy trì một chế độ ăn có cân bằng dinh dưỡng, thực hiện tập luyện ít nhất 150 phút mỗi tuần và giảm cân nếu bị thừa cân. Ngoài ra, cần chủ động giảm lượng natri trong các bữa ăn, hạn chế đồ uống có cồn, tránh khí từ thuốc lá và kiểm soát lượng caffeine tiêu thụ hàng ngày.