Khối u ác tính tiềm ẩn bên trong u lành tuyến giáp

Tại thành phố Hồ Chí Minh, chị Như, 45 tuổi, đã mang một khối u lành tính tuyến giáp suốt 6 năm qua mà không định kỳ tái khám. Gần đây, khi thực hiện khám sức khỏe bằng siêu âm, bác sĩ phát hiện ngay sát khối u lành có thêm một khối u khác kích thước khoảng 1 cm, với bờ không rõ nét, sát vỏ bao và có dấu hiệu vi vôi hóa. Sau khi chọc hút tế bào bằng kim nhỏ để xét nghiệm, kết quả xác nhận đây là khối u ác tính.

ThS.BS.CKII Phạm Tuấn Mạnh, công tác tại khoa Ngoại Ung Bướu, Trung tâm Ung Bướu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, đã tư vấn cho chị Như phương án phẫu thuật cắt tuyến giáp. Dựa trên kết quả siêu âm, chưa phát hiện hạch có dấu hiệu di căn. Tuy nhiên, trong quá trình mổ, đội ngũ bác sĩ sẽ tiếp tục đánh giá chi tiết và sẽ mở rộng phạm vi cắt bỏ toàn bộ tuyến giáp nếu phát hiện hạch cổ trung tâm có nghi ngờ di căn hoặc khối u xâm lấn vào ngoài vỏ bọc tuyến.

Trong cuộc phẫu thuật, đội ngũ y bác sĩ đã cẩn thận tách dây thần kinh quặt ngược thanh quản, sử dụng dao siêu âm để cắt bỏ tuyến giáp và bảo tồn các tuyến phó giáp. Bác sĩ Mạnh kiểm tra kỹ lưỡng các hạch cổ và xác nhận không có biểu hiện di căn, do đó hoàn tất phẫu thuật.

Sau phẫu thuật, chị Như phục hồi tốt mà không gặp khàn giọng, khả năng ăn uống và nói chuyện hoàn toàn bình thường. Vết mổ lành lặn, không đau đớn, bệnh nhân được xuất viện sau 12 tiếng theo dõi với tình trạng sức khỏe ổn định. Giai đoạn tiếp theo, chị cần uống iốt phóng xạ nhằm tiêu diệt những tế bào ác tính cực nhỏ (không thể nhìn thấy bằng mắt thường hoặc kính hiển vi) để ngăn chặn khả năng ung thư di căn tới hạch cổ hoặc các cơ quan khác như xương, gan, phổi. Sau đó, chị phải uống hormone thay thế tuyến giáp để bù đắp lượng hormone bị thiếu. Bên cạnh đó, ức chế hormone kích thích tuyến giáp (TSH) cũng là một phương pháp điều trị nội tiết quan trọng nhằm phòng ngừa tái phát và lan rộng bệnh.

U tuyến giáp không phải luôn lành tính

Theo bác sĩ Mạnh, u tuyến giáp là một trong những rối loạn nội tiết khá phổ biến hiện nay. Trong tổng số các trường hợp, khoảng 90% là u lành tính. Tuy nhiên, nhiều người mắc phải sự hiểu lầm rằng u lành tính ở tuyến giáp sẽ mãi mãi không thay đổi và chỉ cần can thiệp phẫu thuật khi khối u phát triển to lớn, nên thường bỏ qua việc tái khám định kỳ.

Thực tế, mặc dù u lành tuyến giáp hiếm khi chuyển hóa thành ác tính, nhưng bệnh nhân vẫn bắt buộc phải tái khám định kỳ để theo dõi. Trong quá trình các tế bào tái tạo, có thể xảy ra đột biến tạo ra những khối u ác tính mới bên cạnh hoặc nằm khuất bên trong u lành, điều này khiến chẩn đoán trở nên rất khó khăn. Ung thư tuyến giáp thường phát triển chậm và có tiên lượng tương đối tốt; khi phát hiện sớm trước khi bệnh lan rộng, tỷ lệ bệnh nhân sống sót sau 5 năm có thể đạt mức 99%. Ngược lại, nếu chẩn đoán và điều trị muộn, bệnh dễ dàng lan rộng, làm cho quá trình điều trị kéo dài và phức tạp hơn đáng kể.

Các yếu tố nguy cơ cần lưu ý

Cho đến nay, nguyên nhân chính xác gây ung thư tuyến giáp vẫn chưa được xác định rõ ràng. Tuy nhiên, một số yếu tố được xem là có khả năng làm tăng nguy cơ mắc bệnh, bao gồm giới tính nữ trong độ tuổi 25-65, tiếp xúc với phóng xạ, tiền sử bệnh ung thư tuyến giáp trong gia đình, đặc biệt là những trường hợp ung thư tuyến giáp dạng tủy.

Bác sĩ Mạnh khuyên cảo những người bệnh nhân có u tuyến giáp, nhất là những trường hợp có nhiều nhân u, cần tuân thủ lịch khám định kỳ để được kiểm tra, phát hiện kịp thời bất thường và xử lý phù hợp. Khi xuất hiện các triệu chứng như khó nuốt, khàn giọng, khó thở, đau ở vùng cổ hoặc phát hiện hạch cổ khi sờ nắn, bệnh nhân nên đi khám ngay lập tức. Tùy theo tình trạng cụ thể, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi, thực hiện siêu âm tuyến giáp định kỳ mỗi 6-12 tháng, xét nghiệm chức năng tuyến giáp hoặc sinh thiết khi cần thiết.