Phẫu thuật cấp cứu loại bỏ khối phình động mạch chủ nguy hiểm

Người đàn ông này ban đầu tưởng mình chỉ bị rối loạn tiêu hóa khi cảm thấy đau bụng từng cơn và cảm giác đầy bụng. Tuy nhiên, khi triệu chứng tăng nặng, ông quyết định tới Bệnh viện Nhân dân Gia Định để khám. Các bác sĩ ngay lập tức nghi ngờ bệnh nhân gặp vấn đề về mạch máu, từ đó tiến hành chụp CT mạch máu và phát hiện ra khối phình động mạch chủ ở vùng bụng dưới thận tại nhiều điểm, có dấu hiệu sắp vỡ ra.

Tình trạng sức khỏe của bệnh nhân khá phức tạp do có nhiều bệnh lý nền. Ông bị hẹp động mạch cảnh trên mức 50%, điều này tạo nguy cơ xảy ra tai biến mạch máu não khi huyết áp biến động. Ngoài ra, bệnh nhân còn mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính khiến chức năng hô hấp suy giảm đáng kể. Đặc biệt, ông đã vào giai đoạn 4 của suy thận mạn tính, tức là chỉ còn một bước nữa là phải chạy thận nhân tạo. Điều này làm cho bệnh nhân nhạy cảm với các thuốc cản quang và có nguy cơ cao khi mất máu trong quá trình phẫu thuật.

Đội ngũ bác sĩ từ nhiều chuyên khoa đã họp chuyên đề để tìm ra cách tiếp cận tốt nhất. Ban đầu họ xem xét phương pháp can thiệp qua ống sonde để đặt một ống ghép đặc biệt (EVAR), cách này ít xâm lấn hơn. Nhưng sau khi đánh giá tình trạng, họ phát hiện ra rằng hệ mạch máu của bệnh nhân có quá nhiều vôi hóa, lòng mạch hẹp và uốn cong, điều kiện này không cho phép đưa dụng cụ lên vị trí tổn thương. Vì vậy, họ phải quyết định phẫu thuật mở để cắt bỏ phần động mạch bị phình và thay thế bằng một ống ghép nhân tạo.

PGS.TS.BS Trần Minh Bảo Luân, Phó khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, chia sẻ rằng khó khăn lớn nhất trong ca phẫu thuật này là việc xử lý phần mạch máu ở vùng dưới thận. Vì thành mạch đã xơ vữa, bất cứ tác động nhỏ cũng có thể gây rách và chảy máu khó kiểm soát. Ekip phẫu thuật phải thực hiện từng mũi khâu một cách cực kỳ chính xác đồng thời duy trì sự ổn định của tuần hoàn máu trong toàn bộ thời gian phẫu thuật.

Sau khoảng 4 giờ phẫu thuật căng thẳng, kíp bác sĩ đã thành công loại bỏ khối phình. Dòng máu từ động mạch đã được tái lập thông qua ống ghép nhân tạo. Tuần hoàn ở hai chi dưới hồi phục tốt và không có biến chứng chảy máu ngoài tương. Bệnh nhân được theo dõi sức khỏe chặt chẽ tại khoa hồi sức sau đó, rồi cuối cùng xuất viện trong tình trạng ổn định.

Theo ThS.BS Nguyễn Hưng Trường, Khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, phình động mạch chủ bụng là một bệnh lý tiến triển âm thầm mà bệnh nhân thường không cảm nhận rõ triệu chứng ở những giai đoạn ban đầu. Nhiều trường hợp chỉ được phát hiện một cách tình cờ khi bệnh nhân đi khám sức khỏe định kỳ hoặc thực hiện siêu âm vì lý do khác. Nguy hiểm của bệnh là khi khối phình vỡ ra, nó có thể gây chảy máu ồ ạt và tỷ lệ tử vong rất cao nếu không được phẫu thuật kịp thời.

Các bác sĩ đưa ra khuyến cáo cho những người trên 50 tuổi, đặc biệt là những ai có tiền sử tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, xơ vữa động mạch hoặc hút thuốc lâu năm. Những người này nên thực hiện sàng lọc định kỳ thông qua siêu âm vùng bụng khoảng 6-12 tháng một lần nhằm phát hiện bệnh sớm. Dấu hiệu cảnh báo bao gồm đau nhức khu vực bụng hoặc lưng hoặc cảm giác có một khối đập theo nhịp tim trong bụng. Nếu gặp tình huống đau bụng đột ngột, dữ dội kèm theo chóng mặt và vã mồ hôi, có thể là dấu hiệu vỡ mạch và cần gọi cấp cứu ngay lập tức.

Ngoài việc sàng lọc định kỳ, các bác sĩ nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì một lối sống lành mạnh. Cần kiểm soát tốt huyết áp và đường huyết, tránh xa thuốc lá, ăn uống hạn chế muối và giảm lượng chất béo bão hòa trong khẩu phần hàng ngày. Những biện pháp này có tác dụng bảo vệ và duy trì sức khỏe của hệ thống mạch máu trong cơ thể.